„Wszystko w porządku” brzmi uspokajająco, ale nie mówi, co warto zachować w sposobie pracy. „Trzeba robić to lepiej” pozostawia podobną lukę: nie wiadomo, o jaką sytuację chodzi i jaka zmiana jest oczekiwana. Podczas zlecenia w opiece warto pytać o informację zwrotną odnoszącą się do konkretnych czynności. Taka rozmowa może dotyczyć zwykłej organizacji zakupów, przekazywania wiadomości czy uzgadniania planu dnia.
Wybierz sprawę, o której chcesz porozmawiać
Zamiast pytać ogólnie, czy jesteś dobrym opiekunem, wskaż jeden obszar. Możesz zapytać, czy ustalony sposób informowania o zakupach jest czytelny albo czy właściwa osoba otrzymuje pytania o sprawy organizacyjne. Dzięki temu rozmówca wie, do czego się odnieść. Nie musi oceniać całej twojej pracy na podstawie wrażenia z jednego dnia.
Ustal także właściwego rozmówcę. O własne preferencje pytaj seniora, a kwestie organizacji zlecenia wyjaśniaj z osobą, która odpowiada za ten obszar. Bliscy mogą zgłaszać uwagi dotyczące współpracy, ale ich wypowiedź nie zastępuje automatycznie zdania podopiecznego ani potwierdzenia warunków przez organizatora. Przy niejasności nazwij temat i sprawdź, kto powinien uczestniczyć w rozmowie.
Nie każdą sprawę należy odkładać do umówionej rozmowy o postępach. Jeśli pojawia się zagrożenie lub sytuacja wymagająca pilnej pomocy, postępuj zgodnie z jej charakterem i uzgodnionymi zasadami działania.
W pozostałych sprawach wybierz moment, w którym druga osoba może skupić się na krótkiej rozmowie. Zapowiedz temat i zapytaj o możliwość jego omówienia. Nie chodzi o organizowanie formalnego spotkania po każdej czynności, lecz o stworzenie okazji do uzyskania odpowiedzi, którą da się zrozumieć i później wykorzystać.
Poproś o przykład i oczekiwany sposób działania
Gdy słyszysz ogólną uwagę, dopytaj o konkretną sytuację. Zdanie „chciałabym lepszego kontaktu” może oznaczać oczekiwanie innej pory rozmowy, odpowiedzi na określone pytanie lub zmiany uzgodnionego kanału wiadomości. Bez wyjaśnienia łatwo podjąć działanie, które nie odpowiada rzeczywistej potrzebie. Nie zakładaj od razu, że rozwiązaniem jest większa liczba przesyłanych informacji.
Pomocne mogą być pytania:
- „Do której sytuacji odnosi się ta uwaga?”
- „Co konkretnie było niejasne albo wymagało innego uzgodnienia?”
- „Jakiego sposobu działania oczekujemy przy następnej podobnej sprawie?”
To przykładowe sformułowania, nie gotowy scenariusz każdej rozmowy. Wybierz takie, które pasują do sytuacji i twojego sposobu mówienia. Jeśli odpowiedź jest zbyt ogólna, wróć do jednej czynności, zamiast prosić rozmówcę o coraz szerszą ocenę charakteru lub zaangażowania.
Zasady oparcia informacji zwrotnej na opisie zachowania i konkretnym oczekiwaniu są przydatne również przy pozytywnej uwadze. Gdy ktoś mówi, że dobrze uporządkowałeś sprawę, zapytaj, co szczególnie pomogło. Może chodzić o wskazanie następnego kroku albo oddzielenie pytania od informacji. Taki szczegół pozwala świadomie zachować sposób działania, zamiast jedynie zapamiętać pochwałę.
Wysłuchaj uwagi i sprawdź, jak ją rozumiesz
Podczas odpowiedzi postaraj się najpierw rozpoznać treść uwagi. Jeśli nie zgadzasz się z oceną, nadal możesz zapytać o sytuację, która ją wywołała. Wysłuchanie nie oznacza przyjęcia każdego zarzutu jako faktu. Pozwala ustalić, czy strony mówią o tym samym zdarzeniu i czy dysponują podobnymi informacjami.
Przykładowo rozmówca może sądzić, że pytanie pozostawiono bez odpowiedzi, podczas gdy wiadomość trafiła do innej uzgodnionej osoby. Zamiast od razu rozstrzygać, kto zawinił, odtwórzcie przebieg przekazania informacji. To fikcyjny przykład sprawy organizacyjnej: istotne jest ustalenie, co wysłano, komu i co należało zrobić dalej. Nie trzeba przy tym omawiać prywatnych szczegółów niezwiązanych z problemem.
Następnie własnymi słowami podsumuj oczekiwanie: „Rozumiem, że przy takim pytaniu mam wskazać, do kogo zostało przekazane, zamiast pozostawiać samą informację o wysłaniu wiadomości”. Poproś o potwierdzenie, czy o to chodziło. Parafraza ma sprawdzić znaczenie wypowiedzi, a nie dopisać zgodę na rozwiązanie, którego rozmówca nie zaproponował.
O współpracy z seniorem i jego rodziną podczas pracy w Niemczech przeczytasz w artykule: https://praca.studentnews.pl/s/2578/64882-Praca-newsy/6895833-Praca-w-opiece-w-Niemczech-jak-wyglada-wspolpraca-z-seniorem-i-jego-rodzina.htm. Rozmowa o informacji zwrotnej rozwija ten temat od strony uczenia się w trakcie zlecenia. Nie trzeba czekać do zakończenia pobytu, żeby wyjaśnić jedną niejasność w codziennym sposobie komunikacji.
Zamień wskazówkę w jedno sprawdzalne ustalenie
Po rozmowie wybierzcie konkretną zmianę, jeśli jest potrzebna i mieści się w uzgodnionych zasadach współpracy. „Będziemy lepiej się komunikować” nie opisuje czynności. Bardziej użyteczne jest wskazanie, kto odpowiada na dane pytanie, w jakim miejscu zapisuje ustalenie i jak potwierdza, że sprawa została wyjaśniona. Nie trzeba zmieniać całej organizacji domu z powodu jednej uwagi.
Jeżeli sugestia oznacza nowy obowiązek lub zmianę warunków pracy, wyjaśnij ją z właściwą osobą. Informacja zwrotna nie powinna stawać się niejasną drogą do przyjmowania kolejnych zadań bez ustalenia ich zakresu.
Uzgodnij także, po czym poznacie, że zmiana odpowiada na zgłoszony problem. Przy porządkowaniu wiadomości może to być możliwość odnalezienia odpowiedzi na konkretne pytanie, a nie liczba wysłanych komunikatów. To przykład prostego kryterium organizacyjnego, nie miernik jakości całej opieki. Nie wyciągaj z niego wniosków o zdrowiu czy samopoczuciu seniora.
Wróć do ustalenia podczas kolejnej rozmowy
Przy następnej podobnej sytuacji sprawdź, czy uzgodniony sposób działania został zastosowany i czy jest zrozumiały dla zainteresowanych. Jeśli nie, zapytaj, co nadal pozostaje niejasne. Być może rozwiązanie wymaga doprecyzowania, a być może pojawiła się inna sprawa. Rozdzielenie tych możliwości pomaga uniknąć bezcelowego powtarzania tej samej ogólnej obietnicy poprawy. W krótkim podsumowaniu zapisz temat, potwierdzony następny krok i sposób powrotu do rozmowy. Korzystaj z uzgodnionych zasad przechowywania i przekazywania informacji. Nie buduj prywatnego archiwum ocen członków rodziny; potrzebna jest pamięć ustaleń dotyczących współpracy.
Pożytecznym wynikiem rozmowy może być także potwierdzenie, że dotychczasowy sposób postępowania działa i należy go utrzymać. Wtedy nazwijcie, co konkretnie zostaje bez zmian. Z kolejnego spotkania warto wyjść z jasnością dotyczącą jednej sprawy, zamiast z długą listą ocen, z którymi nie wiadomo, co zrobić.
Artykuł partnera









